زیر شبکه سازی چیست ؟ تقسیم یک شبکه به چند زیر شبکه را زیر شبکه سازی یا Subnetting  می گویند.

مزایای زیر شبکه سازی : 

1- حداکثر استفاده از IP

2- مجزا کرذن شبکه ها

3- کاهش ترافیک


روش کار : قبل از زیر شبکه سازی باید اطلاعاتی راجع به کلاس های IP  در Ipv4  داشته باشید .

آدرس های Ipv4  ، سی و دو بیتی بوده و دارای 5 کلاس می باشند و هر آدرس از دو قسمت تشکیل شده است. قسمت اول : Netid  یا مشخصه شبکه و قسمت دوم : Hostid  یا مشخصه میزبان.

کلاس A : در این کلاس 8 بیت به مشخصه شبکه و 24 بیت به مشخصه میزبان اختصاص می یابد. و آدرس اولین بیت آن صفر می باشد پس 27  شبکه می توان داشت  و 224  میزبان . محدوده آدرس این کلاس 0 تا 127 است و چون 0 و 127 رزرو شده است ، از 1 تا 126 می باشد .


کلاس B  : در این کلاس 24  بیت به مشخصه میزبان و 24 بیت به شبکه اختصاص داده شده است . پس 224 میزبان و 224 شبکه می توان در این کلاس داشت . محدوده : از 128 تا 191


کلاس C:   در این کلاس 8 بیت به مشخصه میزبان و 24 بیت به مشخصه شبکه اختصاص یافته است . 224 شبکه و 28 میزبان داریم . محدوده : از 192 تا 223 


کلاس D  : به منظور ارسال بسته های Multicast  می باشدو محدوده از 224 تا 254 می باشد .

کلاس E  : به منظور کارهای تحقیقاتی می باشد .


نحوه زیر شبکه سازی : روتر ها هر شبکه ای را با آدرس آن شبکه می شناسند . برای مثال آدرس شبکه آدرس 10.2.20.200  چه می باشد ؟ برای یافتن آدرس شبکه آن باید این آدرس را با Subnet  مربوطه And  کرد. پس از And  جواب : 10.0.0.0

مثال : آدرس شبکه 192.168.200.1  چیست ؟ 192.168.200.0

مثال : SubnetMask  آدرس شبکه 125.10.26.3  چیست ؟ 255.0.0.0


برای زیر شبکه سازی باید از قسمت HostId  کمک گرفت . ( یعنی باید از مشخصه میزبان استفاده کرد)

نحوه کار را با یک مثال پیش می بریم . می خواهیم آدرس 192.168.1.100  را زیر شبکه سازی کنیم طوری که 5 زیر شبکه داشته باشیم :

ابتدا کلاس آدرس داده شده را پیدا نمائید : C

سپس SubnetMask  آن را بنویسید : 255.255.255.0

پس از آن آدرس شبکه را بیابید : ( 192.168.1.100  را 255.255.255.0 ، AND  نمائید) : 192.168.1.0

حال از بایت آخر با توجه به این که به 5 زیر شبکه نیاز داریم سه بیت را یک در نظر می گیریم : 

11111111.11111111.11111111.11100000 = 255.255.255.224

با در نظر گرفتن این سه بیت 23 زیر شبکه و 25 ماشین میزبان در هر شبکه خواهیم داشت .

پس از محاسبات باید آدرس اولین زیر شبکه یافت شود برای این کار باید آدرس 192.168.1.100 را با 255.255.255.224  AND  نمائید = 192.168.1.96

حال پس از یافتن آدرس اولین زیر شبکه می توان آدرس های بعدی را 32 تا 32 تا جلو برد :

آدرس اولین زیر شبکه = 192.168.1.96 - آدرس اولین ماشین : 192.168.1.97 و آدرس آخرین ماشین : 192.168.1.126 و آدرس BroadCast مربوط به زیر شبکه 192.168.1.127   می باشد .

آدرس دومین زیر شبکه = 192.168.1.128 - آدرس اولین ماشین : 192.168.1.129 - آخرین ماشین = 192.168.1.158 و آدرس BroadCast مربوط به این زیر شبکه = 192.168.1.159

آدرس سومین زیر شبکه = 192.168.1.160 ...

آدرس چهارمین زیر شبکه = 192.168.1.192 ...

آدرس پنجمین زیر شبکه = 192.168.1.224 ...


BroadCastآخرین ماشیناولین ماشینآدرس زیر شبکه
192.168.1.127192.168.1.126192.168.1.97192.168.1.96
192.168.1.159192.168.1.158192.168.1.129192.168.1.128
192.168.1.191192.168.1.190192.168.1.161192.168.1.160
192.168.1.223192.168.1.222192.168.1.193192.168.1.192
192.168.1.254192.168.1.253192.168.1.225192.168.1.224